Nominalną stopę procentową w najprostszy sposób definiować można jako cechę nadającą wartość pieniądza. Jest to swoisty przelicznik dzięki któremu obliczamy cenę pieniądza zmieniającą się w czasie (na cenę pieniądza ma wpływ import/eksport towarów, działania gospodarcze i inwestycyjne, zmiany cen usług i towarów itd.).

Stopa procentowa, czyli…

Stopę procentową z punktu widzenia rynku finansowego nazwać możemy odsetkami, czyli ceną obcego pieniądza, który jest wykorzystywany w obrocie.

Co musi zawrzeć się w tak rozumianej stopie procentowej?

  • całe wynagrodzenie pożyczkodawcy, a więc pełne odsetki pożyczek
  • wynagrodzenie za czas oczekiwania na oddanie należności (okres kredytowania/pożyczkowania)
  • koszty ryzyka związanego z możliwą niewypłacalnością klienta

Inflacja ma wpływ na stopę procentową

Inflacja i deflacja pieniądza ma wpływ na jego cenę oraz ogólną wartość. Inflacją nazywa się proces wzrostu cen w całej gospodarce spowodowaną:

  • nadmierną podażą pieniądza,
  • nadmierną liczbą pieniędzy w obiegu,
  • wzrostami kosztów produkcyjnych,
  • nadwyżką eksportu nad importem,
  • źle prowadzoną polityką gospodarczą kraju

Inflacja może zostać także „zaimportowana” poprzez wzrost cen importu danych produktów.

Rodzaje stóp procentowych

Nominalną stopą procentową będziemy nazywać nominalny dochód posiadanego kapitału, który staje się naszą własnością przez udostępnienie wartości przez bank czy inną instytucję finansową. Wśród innych stóp procentowych relewantnych dla wierzyciela i dłużnika wymienić możemy:

  1. stopę procentową roczną – określa ona wartość odsetek zobowiązania w ciągu jednego roku
  2. stopę procentową dostosowaną – określa wartość odsetek zobowiązania w okresach krótszych od jednego roku
  3. realną stopę procentową – jest ona nominalną stopą procentową, która dodatkowo uwzględnia inflację
  4. efektywną stopę procentową – jest ona nominalną stopą procentową, która dodatkowo uwzględnia kapitalizację odsetek
  5. stałą stopę procentową – jest ona niezmienna przez cały okres kredytowania lub pożyczkowania w przypadku pożyczek i kredytów bankowych; gwarantuje pożyczkobiorcy spłatę zadłużenia zgodnie z wartością pieniądza w chwili zadłużania
  6. zmienną stopę procentową – jest ona zmienna w czasie okresu pożyczkowania lub kredytowania, na co przed podpisaniem umowy musi zgodzić się pożyczkobiorca; zmiana następuje tylko w wyjątkowych sytuacjach w przypadku nagłych wahań na najważniejszych rynkach finansowych
  7. rzeczywistą stopę procentową – jest to nominalna stopa procentowa, która uwzględnia dodatkowe koszty kredytu czy pożyczki (ubezpieczenia, prowizje, koszty stałe)

Stały poziom realnej stopy procentowej gwarantowany jest przez równomierny, jednoczesny wzrost nominalnej stopy procentowej i stopy inflacji.

dziewczyna z laptopem

Co to jest stopa procentowa i jak ją wyliczyć? Odpowiedź na to oraz inne pytania dotyczące tego zagadnienia w artykule. Zapraszamy do lektury

Kto ustala wartości stóp procentowych?

Rada Polityki Pieniężnej upoważniona jest do zmiany czterech podstawowych, wpływających na wszystkie inne, stóp procentowych:

  • stopy lombardowej
  • stopy referencyjnej
  • stopy redyskontowej weksli
  • stopy depozytowej

Z punktu widzenia konsumenta najważniejsza dla niego będzie zmiana stopy depozytowej oraz stopy lombardowej.

  • stopa depozytowa określa oprocentowanie lokat bankowych
  • stopa lombardowa określa oprocentowanie kredytów

Kuchnia matematyczna

Dla zainteresowanych przedstawiamy podstawowe wzory pozwalające na obliczanie stóp procentowych:

  1. Równanie Fishera (zależność pomiędzy nominalną stopą zwrotu, realną stopą zwrotu i stopą inflacji)
    1 + stopanominalna = (1 + stoparealna) * (1 + stopainflacji)
    *stopa nominalna i stopa realna dotyczą zwrotu w jednym okresie
  2. Równanie na stopę realną
    stopareala = stopanominalna – stopainflacji/ 1 + stopainflacji.

Autor

Arkadiusz Pragier

Nazywam się Arkadiusz Pragier i prowadzę portal guldeny.pl. Interesuje się światem finansów od bardzo dawna stąd pomysł na prowadzenie takiej strony. Zapraszam wszystkich do dzielenia się wiadomościami i dyskusję za pośrednictwem komentarzy.

Podobne wpisy

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *